DRŻENIE

DRŻENIE
TREMOR

1. A. Prusiński „Neurologia praktyczna“
2. R. Mazur i wsp. „Podstawy kliniczne neurologii“

· drżenie – rytmiczne,mniej, lub bardziej regularne ruchy oscylujące, najczęściej o niewielkiej
amplitudzie, dotyczące głównie dalszych odcinków kończyn zwł. górnych (ale także
głowy, języka itp.) i spowodowane naprzemiennymi skurczami mięśni antagonistycznych

PODZIAŁ DRŻENIA :

drżenie

spoczynkowe kinetyczne (ruchowe)
(statyczne)

pozycyjne (posturalne) zamiarowe

po przyjęciu określonej pojawia się w czasie
pozycji np. po wyciągnię- ruchu przy zbliżaniu się
ciu rąk do celu

- choroba Parkinsona - choroby móżdzku i
- parkinsonizm śródmózgowia
- choroba Wilsona - stwardnienie rozsiane
- zatrucie rtęcią - choroba Wilsona
- dżenie czerwienne - zatrucie fenytoiną
- wyj. drżenie samoistne - zatrucie alkoholem

- dżenie samoistne
- drżenie fizjologiczne
- nerwice
- nadczynność tarczycy
- alkoholizm (w okresie
abstynencji)
- uzależnienia lekowe
(barbiturany, benzodiazepiny)
- encefalopatia wątrobowa
- mocznica
- leki
- choroba Wilsona
- uraz mózgu
- uszkodzenia móżdżku

- wg 2 występuje też drżenie związane z konkretną pozycją, lub czynnością np.
® drżenie ortostatyczne
® drżenie tylko przy pisaniu

· leki mogące powodować drżenie :

- amfetamina
- fenytoina
- fluorouracyl
- izoprenalina
- kofeina
- leki hipoglikemizujące
- leki przeciwdepresyjne
- lit
- preparaty tarczycy
- steroidy
- teofilina
- walproinian sodu

· substancje toksyczne mogące powodować drżenie :

- arszenik
- bromek metylu
- dwusiarczek węgla
- glutaminian sodu (choroba resteuracji chińskiej)
- mangan
- ołów
- rtęć
- tlenek węgla

PATOFIZJOLOGIA :

· drżenie spoczynkowe :

- jest najprawdopodobniej powodowane przez wzmożenie hamowania neuronów wzgórzowych, które w warunkach prawidłowych blokują osrodki tremogenne
(oscylatory)
- ta ­ inhibicja powoduje synchronizację sieci neuronalnych, które mają predyspozycję
do powstawania w nich wyładowań
- wyładowania te są przenoszone szlakami wzgórzowo – korowo – rdzeniowymi do
komórek ruchowych rdzenia
- stereotaktyczne uszkodzenie komórek jądra brzuszno – pośrodkowego wzgórza,
a także jego stymulacja powoduje zniesienie przeciwstronnego drżenia spoczynkowego

· drżenie pozycyjne :

- wyładowania w jądrze dolnym oliwki, przenoszone następnie przez móżdżek, wzgórze
do kory mózgowej

· drżenie zamiarowe :

- jest następstwem uszkodzenia dróg odśrodkowych móżdzku

podział patogenetyczny

drżenie pozapiramidowe drżenie móżdżkowe drżenie paretyczne psychogenne

- np. spoczynkowe w chor. - np. zamiarowe w SM - w niedowładach - w nerwicach
Parkinsona kończyn

OBJAWY :

· drżenie fizjologiczne :

- drżenie pozycyjne występuje w warunkach fizjologicznych np. po wyciągnięciu rąk
przed siebie
- w zależności od okolicznosci i właściwości osobniczych może być ledwo dostrzegalne,
możliwe do zarejestrowania dopiero przy pomocy odpowiedniej aparatury, lub
dość wyraźne
- nasila się wskutek wzruszeń, wysiłku, w stanach zmęczenia, po bezsennej nocy
- częstotliwość wynosi u dzieci 6 Hz i ­ z wiekiem do 8 – 12 Hz

· drżenie samoistne :

- jedynym objawem jest drżenie
- najczęściej obydwie kończyny górne, często też głowa
- ma charakter pozycyjny (np. po wyciągnieciu rąk)
- nasila się pod wpływem emocji i po obciążeniu (np. taca ze szklankami)
- u dużej części chorych znika po spożyciu niewielkiej dawki alkoholu
- rzadką odmianą jest drżenie ortostatyczne :
® widoczne jedynie w pozycji stojącej

· drżenie o charakterze trzepotania :

- dotyczy rąk
- jest grubofaliste i obszerne
- przejawia się naprzemienną ekstensją i fleksją nadgarstka
- występuje w chorobie Wilsona

· asteryksja (asterixis) :

- w encefalopatii wątrobowej
- w mocznicy
- w hiperkapni
- rózne encefalopatie metaboliczne i toksyczne
- jednostronna asteryksja :
® w udarze niedokrwiennym z uszkodzeniem płata ciemieniowego, czołowego, wzgórza, lub śródmózgowia

· drżenie nerwicowe (psychogenne) :

- ma najczęściej charakter posturalny
- jest drobne
- znika po odwróceniu uwagi i uspokojeniu chorego
- często mylone z drżeniem samoistnym

· drżenie histeryczne :

- może naśladować każdy rodzaj drżenia
- drżenie teatralne, obszerne, zmienne, łatwo poddające się sugestii
- drżenie spoczynkowe naśladujące drżenia parkinsonowskie
- drżenie jednej konczyny, które pojawia się jako reakcja na jej uraz
- rozpoznanie drżenia histerycznego :
® brak innych objawów organicznych
® obecność innych objawów histerycznych
® zmienność drżenia
® znikanie, lub Ż się drżenia przy odwróceniu uwagi
® niekiedy ustępowanie drżenia w czasie silnych emocji (odwrotnie
niż w przypadkach organicznych)

ROZPOZNANIE :

· najpierw ustalić czy drżenie jest spoczynkowe, pozycyjne, czy zamiarowe

· wykrywanie drobnego drżenia:

- polecić pacjentowi narysować spiralę, lub poprowadzić długopisem linię miedzy narysowanymi uprzednio blisko siebie dwoma równoległymi

· zawsze wziąć pod uwagę uboczne działanie leków i subst. toksycznych

· czy drżenie jest organiczne, czy psychogenne

· szukać innych objawów chorobowych

PATRZ TEŻ :

· choroba Parkinsona
· drżenie samoistne
· choroba Wilsona